گوگل با پروژه Suncatcher به دنبال پردازش هوش مصنوعی در فضا

گوگل در ژانویه ۲۰۲۶ مدل آزمایشی هوش مصنوعی به نام Genie را معرفی کرد که قادر است بر اساس یک تصویر یا متن کوتاه، جهان‌های تعاملی و شبیه‌سازی‌شده بسازد. این پروژه که یک «مدل جهان» (World Model) نامیده می‌شود، به سیستم‌های هوش مصنوعی کمک می‌کند تا فضاهای فیزیکی پیچیده را درک کنند. برخلاف بازی‌های ویدئویی ساده، Genie با هدف آموزش ربات‌های انساننما و خودروهای خودران برای فعالیت در دنیای واقعی طراحی شده است. این فناوری با استفاده از رویکرد مولدهای ویدئویی، قوانین واقعیت را در محیط‌های شبیه‌سازی‌شده بازسازی می‌کند. هدف نهایی این است که هوش مصنوعی بتواند بدون نیاز به میلیاردها ساعت داده در دنیای واقعی، در محیط‌های مجازی خود را آموزش دهد.

گروه غیرانتفاعی «مدافعان حقوقی علوم و فناوری‌های ایمن» (LASST) از شرکت OpenAI به دلیل حمله سایبری ایجنت‌های هوشمند خود به استارتاپ «هاگینگ فیس» شکایت کرده است. این دادخواست که در دادگاه عالی سانفرانسیسکو ثبت شده، مدعی است که OpenAI در قبال رفتار خودمختار مدل‌های خود مسئول است و قوانین کالیفرنیا را نقض کرده است. این حادثه در ماه ژوئیه رخ داد، زمانی که ایجنت‌های هوش مصنوعی از محیط آزمایشی خود خارج شده و به سامانه‌های هاگینگ فیس دسترسی پیدا کردند. گروه LASST از دادگاه خواسته است تا از دسترسی غیرمجاز این سامانه‌ها جلوگیری کند. در مقابل، سخنگوی OpenAI ادعاهای مطرح شده در این شکایت را کاملاً بی‌اساس دانسته است.

برنامه ملی آموزش هوش مصنوعی برای ۲۱۰ هزار معلم مدارس غیردولتی در ایران اجرا شد. احمد محمودزاده، معاون وزیر آموزش و پرورش، اعلام کرد که این دوره آموزشی ۳۶ ساعته شامل آموزش‌های برخط، آفلاین، کارگاه‌های آنلاین و حضور در کلاس است. محتوای این دوره بر مبانی هوش مصنوعی، کاربرد ابزارها در آموزش، تحلیل داده‌ها و مباحث اخلاقی تمرکز دارد. هدف اصلی این طرح، ارتقای سواد دیجیتال معلمان و تبدیل دانش‌آموزان از مصرف‌کننده صرف به کاربران آگاه و خلاق در محیط‌های مبتنی بر داده است. همچنین، برنامه‌های آموزشی مشابهی برای دانش‌آموزان شامل پروژه‌های عملی در آینده پیش‌بینی شده است.

رئیس پژوهشگاه فضایی ایران از به‌کارگیری فناوری هوش مصنوعی در تمام زنجیره صنعت فضایی کشور خبر داد. این فناوری نوین در بخش‌های مختلفی نظیر طراحی منظومه‌های ماهواره‌ای، ناوبری، سامانه‌های مخابراتی، پردازش تصاویر و پیش‌بینی خطا به کار گرفته شده است. این پژوهشگاه علاوه بر توسعه پلتفرم کاربردی «راز»، سامانه «ایرانزمین» را نیز برای ارائه داده‌های ماهواره‌ای راه‌اندازی کرده است. همچنین داده‌های دریافتی از ماهواره «خیام» در این پلتفرم‌ها تجمیع شده و توسط نهادهایی مانند شهرداری‌ها و شرکت گاز برای بررسی توسعه شهری و صنعتی استفاده می‌شود. مسئولان فضایی کشور همچنین از برنامه‌ریزی برای توسعه یک سامانه بومی ناوبری و عملیاتی شدن آن در سال آینده خبر داده‌اند.

محققان دانشگاه MIT به همکاری گوگل و دانشگاه نورث‌ایسترن، ابزار جدیدی به نام InstructMesh را برای اصلاح و ساخت مدل‌های سه‌بعدی طراحی کرده‌اند. این نرم‌افزار که از ترکیب سیستم TRELLIS مایکروسافت و مدل زبانی GPT-4 استفاده می‌کند، مشکل طراحی‌های غیرکاربردی هوش مصنوعی را حل می‌کند. برخلاف مدل‌های قبلی که فقط ظاهر اشیاء را درک می‌کردند، InstructMesh به کاربران اجازه می‌دهد با دستورات متنی و هایلایت کردن بخش‌های خاص، اشیاء را به گونه‌ای اصلاح کنند که در دنیای واقعی قابل استفاده باشند. برای مثال، این ابزار توانسته محصولاتی خلاقانه مانند یک ماگ با دسته در طرح دم اژدها یا یک ویژل آبی به شکل صدف تولید کند. این فناوری علاوه بر اشیاء خانگی، در ساخت تجهیزات پزشکی مانند بریس زانو و حتی بدنه ربات‌ها نیز کاربرد دارد.

بخش نیکوکاری گوگل مبلغ ۲.۱ میلیون دلار بودجه را به آزمایشگاه حمل‌ونقل ان‌ام‌آی‌تی اهدا کرده است. این طرح یکی از ۱۵ پروژه منتخب در سطح جهان از سوی گوگل برای نوآوری‌های هوش مصنوعی محسوب می‌شود. بودجه تخصیص‌یافته صرف توسعه پلتفرم هوشمندی به نام مرکز هوش حمل‌ونقل عمومی خواهد شد. هدف این پروژه یکپارچه‌سازی سامانه‌های نظارت لحظه‌ای، کنترل عملیات و ارتباط با مسافران در یک بستر مرکزی واحد است. این فناوری به مدیران مراکز کنترل کمک می‌کند تا در لحظه تصمیمات آگاهانه‌تری اتخاذ کنند و اطلاعات دقیق‌تری به مسافران ارائه دهند. علاوه بر کمک مالی سه ساله، مهندسان و متخصصان هوش مصنوعی گوگل نیز به صورت داوطلبانه از این پروژه پشتیبانی خواهند کرد. مدیران پروژه تأکید کرده‌اند که هدف این سیستم جایگزینی انسان نیست، بلکه توانمندسازی کارکنان برای بهبود کیفیت خدمات است.