برنامه بزرگ هواوی برای توسعه هوش مصنوعی در ترکیه

شرکت OpenAI از راه‌اندازی برنامه‌های چندوجهی برای حمایت از اکوسیستم روزنامه‌نگاری و آموزش متخصصان این حوزه خبر داد. این طرح شامل ارائه ابزارها، اشتراک دانش و پشتیبانی عملی از دانشجویان، اساتید و سازمان‌های خبری است. در سال تحصیلی ۲۰۲۶–۲۰۲۷، بیش از ۴۰۰ اشتراک ChatGPT Edu در اختیار دانشجویان و اعضای هیئت علمی دو مرکز آموزشی برجسته در آمریکا قرار خواهد گرفت. هدف OpenAI این است که با استفاده از هوش مصنوعی، زمان خبرنگاران برای فعالیت‌هایی نظیر گزارشگری و راستی‌آزمایی افزایش یابد. این شرکت همچنین با همکاری سازمان‌های مختلف، دسترسی به ChatGPT Enterprise و اعتبارات API را برای بیش از ۵۰ سازمان خبری فراهم می‌کند. علاوه بر آموزش، این برنامه بر استفاده اخلاقی، مسئولانه و شناخت محدودیت‌های هوش مصنوعی در اتاق‌های خبر تمرکز دارد.

در رویداد AI Bridge 2026 که در دانشگاه علوم پزشکی اصفهان برگزار شد، دکتر هشام فیلی، استاد دانشگاه تهران، به بررسی راهبردهای توسعه مدل‌های زبانی بومی پرداخت. وی در سخنرانی خود بر ضرورت حرکت صنایع کشور از مصرف‌کنندگی ابزارهای خارجی به سمت ایجاد زیرساخت‌های مستقل تأکید کرد. دکتر فیلی با مقایسه ساختار مغز انسان و مدل‌های محاسباتی، زبان را شالوده اصلی مدل‌سازی دانش دانست. وی همچنین تاریخچه تحول این حوزه را از مقاله سال ۲۰۱۷ درباره معماری ترنسفورمر تا ظهور مدل‌های پیشرفته‌ای چون جیپیتی بررسی کرد. وی خاطرنشان کرد که مدل‌های زبانی از الگوبرداری از ساختار بیولوژیکی مغز انسان برای پردازش ماشین الهام گرفته‌اند. این ارائه بر چالش‌های استقرار سخت‌افزاری و ضرورت سیاست‌گذاری در حوزه هوش مصنوعی تمرکز داشت.

وزیر صنعت و فناوری ترکیه در رویداد بین‌المللی جیتکس ترکیه ۲۰۲۶، نقشه راه پنج‌ساله این کشور برای توسعه اقتصاد هوش مصنوعی را تشریح کرد. مهمت فاتیح کاجیر اعلام کرد که اکوسیستم نوآوری ترکیه اکنون دارای ۱۷۰۰ مرکز تحقیق و توسعه و بیش از ۱۳ هزار شرکت فعال در ۱۱۵ پارک فناوری است. این کشور تاکنون توانسته هشت شرکت تک‌شاخ یا تورکورن خلق کند و هدف‌گذاری کرده است تا ارزش آن‌ها را به ۱۰۰ میلیارد دلار برساند. دولت ترکیه با تخصیص بودجه‌های جدید و تقویت زیرساخت‌های پردازشی مانند ابررایانه‌ها، به دنبال استقلال تکنولوژیک و جذب استارتاپ‌ها است. همچنین برنامه ویزای فناوری ترکیه موفق شده است بیش از ۵ هزار متخصص بین‌المللی را به خود جذب کند.

قانون ملی توسعه هوش مصنوعی مطابق اصل ۱۲۳ قانون اساسی، پس از تصویب در مجلس و تأیید شورای نگهبان، از سوی رئیس مجلس به رئیس‌جمهور ابلاغ شد. این قانون شامل ۱۲ ماده و ۸ تبصره است که چارچوب‌های لازم برای ساماندهی و توسعه زیست‌بوم هوش مصنوعی در کشور را تعیین می‌کند. بر اساس این مصوبه، «سازمان ملی هوش مصنوعی» به عنوان سازمانی مستقل و زیر نظر رئیس‌جمهور تشکیل خواهد شد. همچنین در این قانون، تشکیل صندوق هوش مصنوعی با سرمایه ۱۰ هزار میلیارد تومان پیش‌بینی شده است. سازمان ملی هوش مصنوعی موظف است حداکثر ظرف مدت سه ماه از تاریخ ابلاغ قانون، فعالیت خود را آغاز کند.

رویداد «جیتکس ۲۰۲۶ ترکیه» با حضور ۳۵۰ شرکت از بیش از ۷۰ کشور جهان در استانبول برگزار شد تا این کشور را به هاب هوش مصنوعی اوراسیا تبدیل کند. در این نمایشگاه که با حمایت وزارت صنعت و فناوری ترکیه برپا شد، ۱۲۰ استارتاپ پیشرو و نمایندگان ۱۱ تکنوپارک از شهرهای بزرگ حضور داشتند. تمرکز اصلی این دوره بر هوش مصنوعی کاربردی در حوزه‌های تولید، فین‌تک، امنیت سایبری و زیرساخت‌های داده استوار بود. بلال الرئیس، معاون اجرایی جیتکس، ترکیه را به دلیل داشتن استعدادهای فنی و حمایت‌های دولتی، یک «سندباکس هوش مصنوعی» برای آزمایش فناوری‌های نوین توصیف کرد. این رویداد تلاش دارد با پیوند میان تحقیق و بازار، راهکارهای مبتنی بر هوش مصنوعی صنعتی را در محیط‌های واقعی آزمایش و به بازارهای جهانی صادر کند. حضور فعال بازدیدکنندگان از کشورهای آفریقایی و آسیای مرکزی نشان‌دهنده هدف ترکیه برای ایفای نقش به عنوان پل ارتباطی میان بازارهای مختلف فناوری است.

جنسن هوانگ، مدیرعامل انویدیا، به دلیل تأثیرگذاری گسترده بر صنعت هوش مصنوعی، به شخصیتی بسیار محبوب و مشهور تبدیل شده است. انویدیا که توسط او بنیان‌گذاری شده، با طراحی تراشه‌های قدرتمند، حدود دوسوم توان محاسباتی هوش مصنوعی جهان را تأمین می‌کند. هوانگ که با کت چرمی مشهور است، در تایوان با استقبال فوق‌العاده مردم روبرو می‌شود و پدیده‌ای به نام «جنسن‌مانیا» برای او شکل گرفته است. مارک زاکربرگ، مدیرعامل متا، او را به «تیلور سوئیفت دنیای فناوری» تشبیه کرده است. او با نقش‌آفرینی در توسعه زیرساخت‌های هوش مصنوعی، تایوان را به مرکز ثقل این انقلاب تبدیل کرده و قدرت نرم این کشور را افزایش داده است. در واقع، هوانگ مانند فروشنده ابزار در دوران تب طلا، زیرساخت‌های حیاتی این دوران را در اختیار دارد.