اخبار اقتصاد و بازار

وزیر خارجه روسیه، سرگئی لاوروف، از ادامه حمایت‌های بشردوستانه مسکو از تهران خبر داد. لاوروف جزئیاتی از اقدامات روسیه در روزهای اخیر را اعلام کرد. این خبر در میانه تنش‌های منطقه‌ای و افزایش نگرانی‌های امنیتی در خاورمیانه منتشر شد.

به نقل از خبرنگار آکسیوس، موضع مصر در قبال درگیری‌های یمن و عربستان اینگونه است که هرگونه کمک نظامی احتمالی به عربستان سعودی صرفاً جنبه دفاعی خواهد داشت و شامل هیچ اقدام نظامی تهاجمی در یمن نخواهد بود. یک مقام مصری این اطلاعات را به خبرنگار آکسیوس اعلام کرده است.

سخنگوی صنعت آب سد لار را خالی‌ترین سد کشور اعلام کرد. از مردم تهران، کرج، مشهد و اراک خواسته شده است که در مصرف آب صرفه‌جویی کنند. این هشدار در پی کاهش سطح آب در سدها داده شده است.

امانوئل مکرون، رئیس‌جمهور فرانسه، به کویت سفر کرد و با امیر کویت، مشعل الاحمد الجابر الصباح، نشست رسمی برگزار کرد. دو طرف روابط دوجانبه و همکاری در حوزه‌های اقتصادی، تجاری و سرمایه‌گذاری را بررسی کردند. همچنین توافقنامه‌های همکاری در زمینه‌های دفاعی، هوانوردی غیرنظامی، داده و هوش مصنوعی، و سرمایه‌گذاری مستقیم امضا شدند. این دیدار در چارچوب سفر رسمی مکرون به کشورهای منطقه است که امارات، قطر و بحرین را نیز دربرمی‌گیرد. مکرون و امیر کویت همچنین درباره آخرین تحولات منطقه‌ای و بین‌المللی به تبادل نظر پرداختند.

در تصادف زنجیرمی ۱۷ مهرماه در بجنورد، پس از واژگونی پژو ۲۰۶ و تجمع افراد، پژو پارس با جمعیت برخورد کرد. در این حادثه یک سرباز وظیفه پلیسراه و یک شهروند جان باختند و ۱۸ نفر مصدوم شدند. سرهنگ پرویز رضایینسب، رئیس پلیسراه خراسان شمالی، علت تصادف را بیاحتیاطی راننده پژو پارس به دلیل عدم توجه به جلو و کورس گذاشتن با چراغ خاموش اعلام کرد. وی از شهروندان خواستند هنگام وقوع تصادف از تجمع در محل خودداری کنند تا از حوادث ثانویه جلوگیری شود.

ورود ۳٫۳ همت پول حقیقی به بورس، شاخص کل را ۰٫۹ درصد و شاخص هموزن را ۱٫۵۱ درصد افزایش داد. ۸۲ درصد نمادها در بازار بورس مثبت شدند. وارد شدن این پول، تقویت تقاضا و برتری صفهای خرید را نشان داد. در بخش دوم، ابهامهای دستورالعمل جدید قیمت‌گذاری خوراک و فرآورده‌های پالایشی بررسی شد. اجرای این دستورالعمل می‌تواند بر سودآوری شرکت‌های شتران، شبندر و شاوان تأثیر بگذارد. وزارت نفت نقش مهمی در تعیین مبنای نهایی محاسبات دارد. این موضوع تا زمان روشن شدن نحوه اجرا، یکی از ابهامهای مهم صنعت پالایش باقی می‌ماند.

محمدرضا عارف، معاون اول رئیس‌جمهور، در دیدار با میخائیل میشوستین، نخست‌وزیر روسیه، بر اعمال حاکمیت ایران بر تنگه هرمز تأکید کرد و نسبت به تبدیل دریای خزر به کانون ناامنی هشدار داد. عارف با اشاره به تجاوز نظامی آمریکا و رژیم صهیونیستی به ایران، گفت این اقدامات بخشی از نقشه کلان برای تضعیف کشورهای مستقل است. وی تأکید کرد که آمریکا باید هزینه شرایط ایجادشده در تنگه هرمز را بپردازد و در عین حال، امکان تردد امن کشتی‌های کشورهای دوست از این تنگه را فراهم کند. عارف همچنین هشدار داد که تلاش اوکراین برای گسترش جنگ به دریای خزر، هدف اختلاف‌افکنی و قطع روابط ایران و روسیه دارد. نخست‌وزیر روسیه نیز تجاوز آمریکا و اسرائیل به ایران را محکوم کرد و بر گسترش همکاری‌های اقتصادی و فرهنگی دو کشور تأکید نمود.

در دریای سیاه، سه کشتی تجاری در محدوده مناطق انحصاری اقتصادی رومانی و بلغارستان غرق شده‌اند. کشتی «روید محمدوف» تحت بهره‌برداری ترکیه در منطقه رومانی آتش گرفت و غرق شد، در حالی که کشتی «آلفا وطن» با پرچم توگو در منطقه بلغارستان هدف حمله پهپادها قرار گرفت. اوکراین روسیه را مسئول این حملات می‌داند، اما مقامات بلغارستان و رومانی علت را هنوز تایید نکرده‌اند. این حوادث در حالی رخ داده‌اند که ناتو در این منطقه با محدودیت‌های حقوقی و جغرافیایی روبرو است. اوکراین نیز از ژوئیه تاکنون حدود ۳۰۰ شناور روسیه را در دریای آزوف و دریای سیاه هدف حمله قرار داده است. حملات به کشتی‌های تجاری در آب‌های تحت صلاحیت کشورهای عضو ناتو، یک تحول جدید در جنگ دریایی این منطقه به‌شمار می‌رود.

رئیس‌جمهور ایران، مسعود پزشکیان، قانون ملی توسعه هوش مصنوعی را برای اجرا ابلاغ کرد. این قانون در جلسه علنی مجلس شورای اسلامی در تاریخ بیست و هشتم مرداد ۱۴۰۵ تصویب و در تاریخ چهارم شهریور ۱۴۰۵ به تایید شورای نگهبان رسید. پزشکیان با اجرای اصل ۱۲۳ قانون اساسی، این قانون را به وزارتخانه‌ها و دستگاه‌های اجرایی مربوطه ابلاغ کرد. سایت خوان، بخش خبری این خبر را از رسانه‌های رسمی کشور نقل کرده است.

سرلشکر عبداللهی، رئیس ستاد کل نیروهای مسلح، اولویت‌های دفاعی کشور را تشریح کرد. وی بر ضرورت سیاست «یک تیر، یک هدف» و افزایش دقت و اثربخشی تجهیزات تأکید کرد. جنگ‌های اخیر ضرورت بازنگری در آمادگی دفاعی را آشکار کرده است. نیروهای مسلح باید با ثبت دقیق تجربه‌ها برای مواجهه با تهدیدهای نوظهور برنامه‌ریزی کنند. سرلشکر عبداللهی بر اهمیت بهره‌گیری از فناوری‌های نوین و هوش مصنوعی تأکید کرد. اقتصاد دفاعی و افزایش بهرهوری از عوامل مهم تقویت توان دفاعی کشور هستند.

سبد سرمایه‌گذاری آمازون در شرکتهای بورسی و فناوری تمرکز بر حملونقل برقی و انرژی دارد. ۶۲٫۱ درصد سبد به سهام ریویان اختصاص دارد. X-energy با ۲۷٫۳ درصد در جایگاه دوم قرار دارد. Beta Technologies و Astera Labs نیز در این سبد سرمایه‌گذاری شده‌اند. ترکیب سبد نشان‌دهنده تمرکز بخشی از سرمایه‌گذاری‌های آمازون بر فناوری‌های نوظهور است. این سرمایه‌گذاری‌ها شامل حملونقل برقی، انرژی و زیرساخت‌های مرتبط با فناوری می‌شود.

مهلت پایانی برای ثبت درخواست افزایش اعتبار کالابرگ تا ساعت ۲۴ امروز دوشنبه ۲۷ مهرماه ۱۴۰۵ تمدید نخواهد شد. حدود ۱۸ میلیون و ۳۰۰ هزار سرپرست خانوار، معادل ۴۰ میلیون نفر، باید اطلاعات خود را در پنجره ملی خدمات دولت هوشمند (my.gov.ir) یا پیامرسان بله ثبت کنند. هدف از این فرایند شناسایی خانوارهای واجد شرایط برای افزایش اعتبار از یک میلیون تومان به یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان است. در روزهای گذشته، اختلال در سامانه و دشواری در ثبت درخواست گزارش شده بود. سازمان هدفمندسازی یارانه‌ها تاکید کرد که مهلت جدید اعلام نخواهد شد و متقاضیان باید از اطلاعیه‌های رسمی پیگیری کنند.

با وجود تولید روزانه ۳۵۰۰ تن تخم مرغ در کشور، نوسانات قیمت در بازار خرده‌فروشی ادامه دارد. دبیر فدراسیون طیور اعلام کرد که تولید تخم مرغ برای نیاز کشور کافی است و حتی بخشی از آن مازاد است. قیمت هر شانه تخم مرغ در مغازه‌ها بین ۶۰۰ تا ۷۰۰ هزار تومان اعلام شده است. سید فرزاد طلاکش از تعادل بازار تخم مرغ خبر داد و گفت که با برگزاری جلسات با توزیع‌کنندگان تخم مرغ بسته‌بندی، به زودی شاهد تثبیت قیمتها خواهیم بود.

جائو لهجی، رئیس کمیته دائمی کنگره ملی خلق چین، در پاسخ به پیام تبریک محمدباقر قالیباف، رئیس مجلس شورای اسلامی، از آمادگی پکن برای تقویت همکاریهای پارلمانی و توسعه مناسبات دوجانبه با ایران خبر داد. او با اشاره به ۵۵ سال روابط دیپلماتیک دو کشور، گفت: «مناسبات دو کشور به صورت مستمر و سالم توسعه یافته است.» جائو لهجی تأکید کرد که کنگره ملی خلق چین آمادگی دارد سطح همکاریهای خود با مجلس ایران را ارتقا دهد. وی در پایان برای قالیباف آرزوی سلامتی و موفقیت کرد و ابراز امیدواری کرد که دوستی مردم چین و ایران همیشگی بماند.

در معاملات دوشنبه ۲۷ مهر، دلار در حدود ۲۶۲ هزار و ۵۱۰ تومان نوسان کرد، با دامنه نوسان روزانه از ۲۶۲ هزار و ۴۶۰ تا ۲۶۳ هزار و ۸۱۰ تومان. طلای ۱۸ عیار در حدود ۲۶ میلیون و ۱۵۱ هزار و ۵۰۰ تومان به فروش رسید، با نوسان روزانه از ۲۵ میلیون و ۹۳۵ هزار و ۴۰۰ تا ۲۶ میلیون و ۲۸۳ هزار و ۵۰۰ تومان. سکه امامی نیز در حدود ۲۶۷ میلیون و ۲۷۰ هزار تومان معامله شد، با دامنه نوسان از ۲۶۵ میلیون و ۱۹۰ هزار تا ۲۶۹ میلیون و ۳۰۰ هزار تومان.

صعود قیمت دلار تقاضا برای صندوق‌های طلا را افزایش داد و تمام صندوق‌های این گروه در پایان معاملات مثبت شدند. حجم معاملات به حدود ۱.۵ میلیارد واحد رسید و ۱۴۴۹ میلیارد تومان پول وارد صندوق‌های طلا شد. با وجود ورود نقدینگی، سرانه فروش ۲۱۴ میلیون تومان و سرانه خرید ۱۶۵ میلیون تومان بود. صندوق‌های نقره با تقاضا ضعیف، کمرمقی پشت سر گذاشتند و ۴۳ میلیارد تومان پول وارد این صندوق‌ها شد. صندوق‌های درآمد ثابت نیز ۴۷۹ میلیارد تومان پول دریافت کردند.

بنی گانتس، وزیر جنگ سابق اسرائیل، از رقابت در انتخابات پارلمانی کنار کشید تا شانس مخالفان بنیامین نتانیاهو را افزایش دهد. گانتس در بیانیه‌ای اعلام کرد ماندن نتانیاهو در قدرت یک فاجعه است و از رقابت کنار کشید تا از وقوع فاجعه‌های دیگر جلوگیری شود. او پیشتر تاکید کرده بود اگر نظرسنجی‌ها نشان دهند حزبش نمی‌تواند حد نصاب کرسی‌ها را کسب کند، از رقابت کناره‌گیری خواهد کرد. کناره‌گیری گانتس به اپوزیسیون این امکان را می‌دهد تا تعداد کرسی‌های خود را افزایش دهند، چرا که رای‌های هوادار گانتس به احزاب همسو خواهد رفت.

اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، از ولادیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین، به دلیل اصرار بر پیروزی اوکراین در جنگ با روسیه انتقاد کرد و موضع او را «دوگانهای کاذب» توصیف کرد. بسنت تاکید کرد جنگ باید از طریق توافق مذاکره‌ای به پایان برسد. زلنسکی در گفتگو با شبکه ان‌بی‌سی گفت پیروزی در جنگ ضروری است تا استقلال و هویت ملی اوکراین حفظ شود. ترامپ نیز اعلام کرد می‌خواهد به جنگ پایان دهد و از مذاکره برای توافق حمایت می‌کند. اختلافات زلنسکی و ترامپ بر سر تحریم‌های روسیه و حملات اوکراین به تاسیسات انرژی روسیه افزایش یافته است. ترامپ تحریم‌های جدیدی را به حالت تعلیق درآورد که باعث خشم مقامات اوکراین شد.

مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور، قانون ملی توسعه هوش مصنوعی را برای اجرا به دستگاه‌های مربوطه ابلاغ کرد. این قانون در جلسه علنی مجلس شورای اسلامی در تاریخ بیست و هشتم مرداد ۱۴۰۵ تصویب و در چهارم شهریور همان سال به تایید شورای نگهبان رسید. اجرای این قانون بر اساس اصل ۱۲۳ قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران انجام می‌شود. هدف از این قانون توسعه هوش مصنوعی در کشور است. متن کامل قانون به وزارتخانه‌ها، نهادها و دستگاه‌های اجرایی مربوطه ارسال شده است.

سید حمید پورمحمدی، رئیس سازمان برنامه و بودجه، اعلام کرد دولت حدود ۴۵۰ هزار میلیارد تومان برای خرید تضمینی گندم هزینه کرده و مطالبات گندمکاران را تسویه کرده است. وی تأکید کرد که امنیت غذایی باید با تقویت تولید داخلی دنبال شود. پورمحمدی از استفاده از هوش مصنوعی و سامانه‌های اطلاعاتی برای تصمیم‌گیری دقیق در بخش کشاورزی سخن گفت. او همچنین بر توزیع هدفمند سوخت و نهاده‌های کشاورزی برای کشاورزان واقعی تأکید کرد. دولت با خرید گندم به قیمت کیلویی ۷۰ هزار تومان و فروش آن به قیمت پایین‌تر، از معیشت مردم حمایت می‌کند.

رامین حاتمی، مدیرعامل شرکت ملی مناطق نفتخیز جنوب، در نشستی تأکید کرد که زیرساخت‌های نفتی باید با سناریوهای تولید آینده هماهنگ شوند. او گفت برنامه‌ریزی برای آینده باید بر پایه شناخت دقیق شرایط انجام شود. حاتمی به بررسی ظرفیت تأسیسات فرآورشی و نیازهای ساختاری در میدان‌های نفتی اشاره کرد. وی افزود برنامه‌های تولید و توسعه زیرساخت‌ها باید هماهنگ با نیازهای آینده تدوین شوند. حاتمی همچنین به ضرورت ارزیابی یکپارچه ظرفیت‌های تولید و شبکه‌های جمع‌آوری و انتقال اشاره کرد.

بانک مرکزی با ابلاغ بخشنامه‌ای، ضوابط جدیدی را برای صدور و استفاده از اوراق گام و برات الکترونیکی تعیین کرد. این ضوابط شامل شش الزام اصلی است: ممنوعیت صدور بدون استعلام از سامانه مؤدیان مالیاتی، تاکید بر اعتبارسنجی و بهداشت اعتباری، ثبت کامل اطلاعات در سامانه‌های نظارتی، ممنوعیت استفاده در بازار سرمایه و دارایی‌های مالی، ارزیابی عملکرد بانک‌ها و کاهش نرخ نکول، و قواعد پذیرش توسط دستگاه‌های اجرایی. بانک‌ها باید قبل از صدور این ابزارها، از سامانه مؤدیان مالیاتی استعلام کنند و فقط برای معاملات واقعی و قطعیشده کالا یا خدمت آن‌ها را پذیرا باشند. استفاده از این ابزارها برای خرید و فروش سهام و دارایی‌های مالی ممنوع است. بانک مرکزی نیز تاکید کرد که مسئولیت رعایت مقررات بر عهده بانک صادرکننده است.

هیات دولت برای رفع پنج دشواری تهران و کرج، ده تکلیف برای پنج وزارتخانه وضع کرد. این مصوبه به حل بحران آب، برق، ترافیک، آلودگی هوا و بهبود کیفیت زندگی در تهران و البرز می‌پردازد. وزارت کشاورزی باید تغییرکاربری باغات را ممنوع کند. وزارت نیرو باید توان تامین آب را براساس منابع آبی اعلام کند. وزارت نفت و نیرو باید توان واقعی برق و گاز را اعلام کنند. وزارت صنعت باید فهرستی از صنایع قابل انتقال از تهران تهیه کند. شهرداری‌ها از صدور تراکم مازاد بر طرح تفصیلی منع می‌شوند. وزارت راه و شهرسازی باید سیاست توسعه درونزا برای مسکن دنبال کند. همچنین چمنکاری در پارک‌ها و فضاهای سبز به مدت سه سال ممنوع می‌شود.

بانک مرکزی در گزارش عملیات اجرایی سیاست پولی (۲۷ مهر ۱۴۰۵) اعلام کرد که در چارچوب مدیریت ذخایر بازار بینبانکی، عملیات بازار باز را هفتگی و موردی اجرا می‌کند. این بانک با انتشار اطلاعیه در سامانه تبا، بانک‌ها و موسسات اعتباری غیربانکی را برای ارسال سفارش‌ها در بازار بینبانکی راهنمایی می‌کند. در حراج این هفته، بانک مرکزی از ابزارهای خرید قطعی و توافق بازخرید استفاده کرد. در بخش خرید قطعی، پیشنهاد شرکت از سوی بانک‌ها دریافت نشد. در بخش توافق بازخرید، موسسات می‌توانند با وثیقه اوراق مالی اسلامی دولتی، اعتبار دریافت کنند. نرخ سقف دالان نرخ سود برای این عملیات ۲۴ درصد اعلام شده است. بانک مرکزی با این اقدامات، نوسانات نرخ بازار بینبانکی را کنترل می‌کند.

اقتصادآنلاین در گزارش خود لیست قیمت خودروهای کارکرده زیر ۷۰۰ میلیون تومان در مهرماه را ارائه داد. پژو پارس دوگانه‌سوز مدل ۱۳۹۰ با کارکرد ۲۸۳ هزار کیلومتر و وضعیت بدنه کامل رنگ به قیمت ۵۰۰ میلیون تومان و سمند X۷ بنزینی مدل ۱۳۸۳ با کارکرد ۴۴۹ هزار کیلومتر به قیمت ۶۱۵ میلیون تومان در بازار عرضه شده‌اند. امویام ۱۱۰ مدل ۱۳۹۴ با کارکرد ۱۷۳ هزار کیلومتر به قیمت ۶۵۰ میلیون تومان و پراید ۱۳۱ مدل ۱۳۹۵ با کارکرد ۲۹۰ هزار کیلومتر به قیمت ۶۸۰ میلیون تومان نیز در لیست قرار دارند. پژو پارس با وزن سبکتر سواری نرمتری در معابر شهری دارد، اما سمند به دلیل بدنه مستحکمتر در سرعت‌های بالا پایداری بهتری نشان می‌دهد. از نظر نگهداری، پژو پارس با نقدشوندگی سریع‌تر و استهلاک کمتر، اما سمند با ایمنی بالاتر و مقاومت سازه‌ای بهتر ارزیابی می‌شود.

پورمحمدی، وزیر کشاورزی، از تصمیم جدید درباره نرخ گندم خبر داد. او اعلام کرد سازمان برنامه و بودجه تمام مطالبات گندم‌کاران را پرداخت کرده است. قیمت نهایی گندم بر اساس سطح بودجه بخش کشاورزی در شورای قیمت‌گذاری تعیین و ابلاغ خواهد شد. این تصمیم برای گندم‌کاران خبر مهمی به‌شمار می‌رود. پورمحمدی تأکید کرد که فرایند تعیین قیمت به زودی انجام خواهد شد. این خبر در حالی است که گندم‌کاران از نگرانی‌های مالی خود خبر داده بودند.

دولت سازوکار جدیدی برای شناسایی مشمولان یارانه‌های معیشتی و بازنگری در گروهبندی اقتصادی خانوارها دنبال می‌کند. طرح واریز یارانه به کیف پول ایران در مرحله آزمایشی است و پرداخت کمک‌های رفاهی کارکنان دولت از طریق این سامانه آغاز خواهد شد. علیاکبر حدادی هرندی، رئیس امور راهبری سامانه‌های ملی سازمان اداری و استخدامی، اعلام کرده است که پرداخت آزمایشی بخشی از کمک‌های رفاهی کارکنان دولت از طریق کیف پول ایران در آستانه اجرا قرار گرفته است. حداقل مبلغ شارژ ماهانه این کیف پول یک میلیون تومان تعیین شده است. سازمان هدفمندسازی یارانه‌ها نیز با بانک مرکزی در ارتباط است تا اطلاعات مورد نیاز برای اجرای طرح را فراهم کند. استفاده از کیف پول ایران امکان انجام تراکنش از طریق کد دستوری و بدون نیاز به اتصال اینترنت را فراهم می‌کند.

بر اساس تصمیمات کارگروه بازگشت ارز، واحدهای بازرگانی و تولیدی با پرداخت 10 درصد و 5 درصد نرخ خرید حواله یورو، امکان رفع تعهدات ارزی خود را خواهند داشت. درگاه پرداخت مصالحه ریالی تا پایان سال جاری برای صادرکنندگان دارای تعهدات صادراتی ایفا نشده سال‌های 1397 تا 1400 فعال است. این تصمیم برای تسهیل بازپرداخت ارزی به صادرکنندگان اتخاذ شده است.

وزیر امور خارجه روسیه، سرگئی لاوروف، از همکاری ایران و روسیه برای فعالسازی سازوکار منطق‌های ۳+۳ در قفقاز جنوبی خبر داد. این سازوکار شامل ۶ کشور منطقه (ارمنستان، جمهوری آذربایجان، گرجستان، ایران، روسیه و ترکیه) است. لاوروف تأکید کرد که این بستر دیپلماتیک می‌تواند برای ارتقای امنیت، تثبیت صلح و توسعه پایدار منطقه مؤثر باشد. او همچنین از ایران به دلیل اتخاذ موضع متوازن در قبال بحران اوکراین قدردانی کرد.

بر اساس بخشنامه بانک مرکزی، استفاده از رمز یکبار مصرف (OTP) به سیم‌کارت متعلق به شخص حقوقی یا بهره‌بردار به عنوان رویکرد ثانویه برای مهر کردن چک‌های الکترونیکی امکان‌پذیر شد. مشتریان می‌توانند بین استفاده از گواهی مهر سازمانی یا ارسال رمز یکبار مصرف انتخاب کنند. بانک‌ها باید در زمان انتقال چک‌های کاغذی و الکترونیکی از سازوکار ارسال رمز یکبار مصرف به سیم‌کارت متقاضی استفاده کنند. این الزام در فرآیند تعیین وضعیت چک‌های الکترونیکی از طریق درگاه‌های غیرحضوری نیز برقرار است.