پرداخت بیش از ۸ هزار میلیاردتومان تسهیلات برای اشتغال بنگاه‌های آسیب‌دیده از جنگ

شرکت گوگل که ۲۸ سال پیش به عنوان یک پروژه تحقیقاتی در دانشگاه استنفورد توسط لری پیج و سرگئی برین آغاز شد، اکنون به یکی از بزرگ‌ترین بازیگران اقتصاد دیجیتال تبدیل شده است. این شرکت که در سال ۱۹۹۸ ثبت شد، امروزه زیرمجموعه شرکت آلفابت است و خدماتی نظیر یوتیوب، اندروید و جمنای را ارائه می‌دهد. آلفابت در سال ۲۰۲۵ برای نخستین بار از مرز ۴۰۰ میلیارد دلار درآمد سالانه عبور کرد و درآمد یوتیوب نیز از ۶۰ میلیارد دلار گذشت. گوگل برای توسعه هوش مصنوعی، سرمایه‌گذاری‌های عظیمی را پیش‌بینی کرده که طبق گزارش‌ها ممکن است از مرز ۲۰۰ میلیارد دلار عبور کند. همچنین این شرکت قصد دارد ۱۳ میلیارد یورو در زیرساخت‌های هوش مصنوعی فنلاند سرمایه‌گذاری کرده و قراردادی ۲۲ ساله برای خرید برق از نیروگاه هسته‌ای لوویسا امضا کند. در همین حال، شرکت برکشایر هاتاوی نیز با مالکیت حدود ۱۰۶ میلیون سهم آلفابت، به ارزش ۳۷٫۸ میلیارد دلار، یکی از سه سهام‌دار بزرگ این شرکت محسوب می‌شود.

داوود رنگی، رئیس هیئت‌مدیره اتحادیه واردکنندگان نهاده‌های دامی، اعلام کرد که بنادر شمالی تنها قادر به تأمین ۲۵ تا ۳۰ درصد از نیاز نهاده‌های کشور هستند و بخش عمده باید از بنادر جنوبی وارد شود. وی با اشاره به چالش‌های زنجیره تأمین، تأکید کرد که انتقال زمینی از طریق ترکیه یا پاکستان بسیار دشوار و پرهزینه است. در حال حاضر ذخایر کنجاله سویا برای ۶ ماه و دانه و روغن برای ۳ تا ۴ ماه کفایت می‌کند، اما تأمین ذرت با مشکل جدی روبه‌رو است. یکی از دلایل اصلی کمبود ذرت، عدم پرداخت حدود ۴ میلیارد یورو از بدهی‌های دولت به واردکنندگان است که توان مالی آن‌ها را کاهش داده است. همچنین شرایط پرداخت به فروشندگان خارجی برای محموله‌های بنادر جنوبی دشوارتر شده و واردکنندگان باید پیش از رزرو کشتی، حدود ۳۰ درصد مبلغ را پرداخت کنند.

مرتضی زمانیان، معاون سیاستگذاری اقتصادی وزارت اقتصاد، از پرداخت بیش از ۸٬۰۰۰ میلیارد تومان تسهیلات برای حفظ اشتغال در بنگاه‌های آسیب‌دیده خبر داد. وی اعلام کرد که وظیفه وزارت اقتصاد حمایت از بنگاه‌های متاثر از شرایط جنگی و حفظ حداکثری اشتغال در آن‌ها است. علاوه بر تسهیلات بانکی، حمایت‌های مالیاتی، بیمه‌ای و تمدید مهلت‌های مالیاتی نیز برای این بنگاه‌ها در نظر گرفته شده است. همچنین برنامه‌ریزی متمرکزی برای بازسازی بنگاه‌هایی که مستقیماً در جنگ آسیب دیده‌اند، از طریق بازار سرمایه و نظام بانکی در حال انجام است. جلسات مربوط به جبران خسارت و حمایت از این واحدها همچنان در وزارت اقتصاد ادامه دارد.

قاسم نوده فراهانی، رییس اتاق اصناف ایران، گرانی کالاها را به نفع مردم و اصناف ندانست و بر ضرورت رفع آن برای رونق اقتصادی تأکید کرد. وی با تفکیک میان گرانی و گران‌فروشی، به انجام ۴۶۲ هزار و ۲۲۷ مورد بازرسی در ۶ ماهه سال جاری اشاره کرد. نوسانات ارزی، هزینه‌های لجستیکی و عدم ارائه فاکتور رسمی از سوی برخی تولیدکنندگان از جمله دلایل گرانی اعلام شد. رییس اتاق اصناف افزود که در جریان جنگ ۱۲ روزه، خرید مردم ۳۰۰ درصد افزایش یافت، اما با تأمین مداوم کالا در فروشگاه‌ها، این هیجان فروکش کرد. وی همچنین بر نقش کلیدی وجدان کاری و عرضه و تقاضا در تنظیم بازار تأکید کرد.

دولت عراق از توافق با ایالات متحده آمریکا برای ادامه ارسال محموله‌های اسکناس دلار به این کشور خبر داد. حیدر العبودی، سخنگوی دولت عراق، اعلام کرد که یک محموله جدید طی روزهای آینده وارد خواهد شد تا به تأمین نیاز داخلی به ارز خارجی کمک کند. این توافق پس از ماه‌ها توقف، از جمله تعلیق محموله‌ای به ارزش حدود ۵۰۰ میلیون دلار در ماه آوریل، حاصل شده است. این تصمیم در پی اقدامات عراق برای تشدید نظارت بر توزیع دلار و گسترش پرداخت‌های الکترونیکی گرفته شد. ارسال این محموله‌ها برای اقتصاد نقدی عراق و حفظ ذخایر ارزی این کشور اهمیت ویژه‌ای دارد.

در معاملات روز یکشنبه ۵ مهر ۱۴۰۵، بازار ارز شاهد افت نرخ‌های آزاد و رشد نرخ‌های حواله‌ای بود. قیمت دلار آزاد با کاهش نسبت به روز گذشته به ۲۳۴,۴۹۰ تومان رسید، در حالی که دلار حواله‌ای با افزایش به ۱۷۱,۷۴۰ تومان معامله شد. در همین حال، یورو آزاد با روند نزولی به نرخ ۲۶۷,۰۶۰ تومان معامله گردید و یورو حواله‌ای با رشد به ۱۹۵,۶۳۱ تومان رسید. نرخ درهم امارات در بازار آزاد با کاهش به ۶۳,۸۴۰ تومان رسید، اما درهم حواله‌ای افزایش یافت و به ۴۶,۷۶۳ تومان رسید. پوند انگلیس به ۳۱۰,۶۳۰ تومان، دلار کانادا به ۱۶۵,۷۲۰ تومان و دلار استرالیا به ۱۶۵,۰۹۰ تومان کاهش یافتند. هر دینار عراق نیز با افت قیمت به ۱۷۲.۷ تومان رسید، در حالی که لیر ترکیه بدون تغییر در نرخ ۴,۸۰۰ تومان ثابت ماند.