مصاف چند صد ساله ایران و عثمانی با طلا، ابریشم و نامه‌های تند و تیز

رقابت میان امپراتوری‌های صفوی و عثمانی یکی از طولانی‌ترین تنش‌های تاریخ خاورمیانه به شمار می‌رود که بیش از دو قرن به طول انجامید. این تقابل فراتر از اختلافات مذهبی میان تشیع و تسنن، ابعاد مهم اقتصادی و تجاری مانند کنترل ضرابخانه‌ها و کاروانسراها داشت. با رسمی شدن حکومت صفویه توسط شاه اسماعیل در سال ۹۰۷ قمری، مهاجرت اتباع از آناتولی به ایران آغاز شد. این مهاجرت‌ها علاوه بر کاهش مالیات دولت عثمانی، نگرانی‌های امنیتی و سیاسی را در استانبول به همراه آورد. عدم ارسال سفیر تبریک از سوی شاه اسماعیل به سلطان سلیم، نخستین جرقه بی‌اعتمادی میان دو قدرت را روشن کرد. پس از آن، نامه‌نگاری‌های تند و تهدیدهای متقابل جایگزین دیپلماسی شد. اسناد تاریخی نشان می‌دهد که طلا، ابریشم و مناسبات مالی نقش پررنگی در این منازعات چندساعته داشتند.